Yoga Makalelerinin Eleştirel Analizi | Bölüm 1

Posted by

Yazar: Bernie Clark | Yoga Eğitmeni , 22 Kasım 2013

Çeviri: Yoga Türkçe yazarı

*Bu yazı, Bernie Clark’ın onayıyla “How To Critically Analyze Yoga Articles (Part One)” makalesinin Türkçeye çevririsidir.

Şu sıralar makaleler ve hatta kitaplar günümüzün tartışmalı konusu haline geldi.

Bir yoga hocasından ya da öğrencisinden diğerine, e-posta fırtınası halinde dolaşıyorlar ya da Facebook paylaşımlarında yahut diğer sosyal medya sitelerinde beliriyorlar.

amazon11Çekişmenin bir tarafındakiler her zaman makale yazarının iddiasına inanırken diğer okuyucular makalenin vardığı sonuçlara karşı içsel bir antipati duyuyorlar. E-postalar ve paylaşımlar her okuyucunun kendi muhakemesine ve anlayışına kalmış oluyor ama tüm bu tartışmalar esnasında, yazarın asıl önermeleri ve sonuçları nadiren tarafsız ve akılcı şekilde analiz ediliyor.

Bunun sebeplerinden birisi, temel olarak bir makalede öne sürülen argümanların eleştirel analizi konusundaki bilgisizlik. Bu makalenin amacı, yoga hocalarının ve öğrencilerinin yoga makalelerine net ve tarafsız bakabilmelerini sağlayacak araçlar sunma umudunu taşıyor. Bunun hoş bir yan faydası da olacak: bu yöntemleri anlayarak, makale yazan yoga profesyonelleri argümanlarının iyi temellendirilmiş, mantıklı ve yerinde oluşunu sağlamak için daha çok özen göstereceklerdir.

Bir argümanı analiz etmek için  kullanılabilecek pek çok basit ve kullanışlı yöntem vardır.

Bu yöntemlerin nasıl kullanıldığını anlamak için, gerçek bir tartışmalı makale üzerinde çalışmakta yarar var. Bu konunun amacına uygun olarak bir çok kez üzerine yorum yapmam istenilen bir makaleyi seçtim. Bu, Michaelle Edwards’ın yazdığı, “When Flexibility Becomes a Liability” adlı, 11 Temmuz 2013’te  Elephant Journal’da çıkan bir makale.

Bu makaleyi üç dalgada inceleyeceğiz: önce öne sürülen argümanların geçerliliğini araştıracağız, sonra bu argumanların yeterliliğine bakacağız ve son olarak kabul edilebilirliğini anlamak için önermelerin doğruluğuna ve güvenilirliğine bakacağız.

Amaçlar:

Makaleyi irdelemeye başlamadan önce, satya ve ahimsa adına,  makale yazarının bu makaleyi yazmaktaki niyetini anlamaya vakit ayırmak önemli. Yazarın niyetini iyiye yorun! Ben Michaelle Edwards’ın bu makaleyi yoga öğrencilerinin sakatlanma risklerini düşürmesine yardımcı olma umuduyla yazdığına inanıyorum. Ben de derslerimde ve yazılarımda onunla aynı niyeti paylaşıyorum.

Kendisinin bu makaleyi neden yazdığını bilmek imkansız olmakla birlikte, onun pozitif bir nedenle yazmış olduğunu farzederek onun makalesi yerine kendisine saldırmak gibi bir mantık hatasına düşme olasılığımı azaltıyorum. Çoğunlukla okuyucular yazıdaki argümanların doğruluğuna bakmaktan ziyade yazarın kim olduğuna bakarak makaleyle fikir ayrılığına düşüyorlar. Bu tip “adam karalama” saldırıları, (kişinin fikrine değil de doğrudan kişiye saldırma) yazarın makalesine odaklanmak yerine yazarla ilgili alakasız bilgiler içeren tüm eleştirilerde görülebilir. Yazarın bizim iyiliğimiz için çalıştığını düşünerek bu eğilimi azaltabiliriz. Ve bulduğu sonuca katılmasak bile kendisine bize yardım etme niyetinden ötürü teşekkür edebiliriz.

“When Flexibility Becomes a Liability

1Makalede çok esnek bir genç kadının resmi vardı, burada görüldüğü gibi, hoşnut şekilde gülümsüyordu (Sanki “Ne yani siz bu hareketi yapamıyor musunuz?” der gibi). Makalenin sonucuna katılmayan okuyucular olduğu için bu yazı tartışmalara neden oldu. Bu okuyucular bu makalendeki sonuç bölümünün,  insanların kendilerine zarar verecek kadar hatta kalça protezi ameliyatı olmak zorunda kalacak kadar çok esnediklerini ve tüm bunların yoga derslerindeki öne eğilmelerden kaynaklı olduğunu iddia ettiğini düşündüler. Bu fotoğrafın yanındaki başlık ise “Bunu yapmamalısınız” der gibi görünüyordu. Ama bu, makalenin sonucu için adil bir kategorilendirme midir? (1)

Genellikle makalelerin bir vurgusu olur: bu makalenin temel vurgusunun “kapsayıcı sonuç” olduğunu söyleyebiliriz. Bu sonuç çoğunlukla bir çok küçük önermeden doğar ve dolayısıyla her sonuç bir ya da daha fazla önermeye dayanır dolayısıyla, önermeler ve sonuçlar arasındaki bu dikkatli çizgiler bazen alengirlidir. Bir makalenin sonucunu ve önermelerinin doğruluğunu yorumlamaya yardımcı olan bir takım mantıksal araçlar vardır. Fakat çoğunlukla yazarların başları sonuç bölümlerini baltalayan mantıksal hatalarla belaya girer. Bir argümanda oluşan 3 temel hata şudur(2):

  1. Konu dışılık (konuyla ilgisi olmayan söz)- bu alakalılıkla ilgili bir testtir
  2. Aceleci sonuç (aceleyle fazla düşünmeden sonuca varmak)- bu yeterlilikle ilgili bir testtir
  3. Tartışmalı önerme – bu kabul edilebilirlikle ilgili bir testtir

Bunlar önem sırasına göre yazılı dolayısıyla bir argümanın önermelerinin alakalılığı, kabul edilebilirliğinden daha önemlidir. Bir argümanı alt üst edebilecek binlerce hata çeşidi vardır ama hemen hemen hepsi bu 3 kategori başlığının altına girer.

Konu Dışılık

Bir önermenin desteklemesi gereken sonuç ile alakasız olduğu örneklere bir bakalım. Bu yazının sonunda Edward’ın makalesinin önerme ve sonuçlara göre ayrılıp incelenmiş halini bulacaksınız. Kolaylık sağlaması açısından numaralandırdım. Bir makaleyi bu şekilde bölümlere ayırmak yazarın söylemlerinin güçlü ve zayıf yanlarını görmenize yardımcı olur. Bu yazarın ilk önerme setine ve sonuçlarına bir göz atalım:

Önermeler: A

  1. Kadın olmak, kalça protezi ameliyatına girme ihtimalinizi artırır.
  2. Kadınların ligamentleri erkeklerinkine oranla daha gevşektir.
  3. Fazla esnek olmak ve zayıf kas stabilizasyonu kalça ekleminde bozulmaya yol açar.
  4. Kalça eklemlerinin fonksiyonlarını korumak için, lumbar ve kalça eklemlerinin güçlü ve sıkı ligamentleri olması gerekir.

Sonuçlar: A

  1. Kalçayı stabilize etmek için, tüm kadınlar güçlendirici egzersizler yapmalıdır.
  2. Yoga derslerinde tüm kadınlar, kalça açıcı hareketleri yaparken dikkatli olmalıdır.
  3. Gereğinden fazla esnek olmak, kalça ekleminizin ömrünü kısaltır.

Edward’ın makalesinin tabiatında, önermeler ve sonuçlar arasında birebir bağlantı/denklik yok ve pek az makalede bu vardır dolayısıyla  her sonucun kendisinden bir önceki önerme tarafından desteklendiğini var saymak zorundayız. Ama her önerme sonuçlarla alakalı mi? Örneğin Önerme A2’nin , A Sonuçlarından hiçbiriyla alakası yok çünkü sonuçların hiçbirisi erkeklerle kadınlar arasında kıyaslamaya yer vermiyor. Hatta sonuç kısmında erkeklerden hiç bahsedilmiyor dolayısıyla A2 önermesinin bir anlamı yok. Benzer şekilde, Önerme A1 de konu dışı çünkü o da erkeklerle kadınları kıyaslıyor. (Kadınların kalça protezi ameliyatı geçirme ihtimalinin erkeklere oranla daha fazla olduğunu söylüyor. Kadınların aynı zamanda göğüs kanserine yakalanma riski de erkeklerden daha fazladır ama bunun, bir kadının mastektomi (memenin ameliyatla alınması) geçirmesi gerekip gerekmediğiyle bir alakası yoktur)

Her iki önerme de sonuçlarla alakasızdır (konu dışı) ve dolayısıyla ilk mantıksal hata testinde sınıfta kalıyorlar. Öte yandan, kalan iki önerme kadınların güvenliğiyle oldukça alakalı görünüyor ve ilk testi geçiyor. Sonraki yazılarımızda bu iki önermenin yeterli ve kabul edilebilir olup olmadığını ve sonuçları destekleyip desteklemediğini göreceğiz.

1.jpg
Flicker’dan alınmıştır. kellinahandbasket kullanıcısından bir Paschimottanasana pozu.

Yazarın makalede (D3) vardığı sonuçlardan en belirgin olanı da şuydu: “Omurganızı esnetmeye gerek yoktur.”

Bir çok yoga dersinde omurgayı esneten öne eğilme pozları yaptırılır ve yazar tüm bu hocaların hata yaptığını ve öğrencilerin sağlığını riske attığını ima ediyor. Bu çok büyük bir iddia bu yüzden üzerinde hemfikir olunmadan önce bu fikrin ciddi şekilde desteklenmesi gerekir.

Verilen önermeler bu sonuç ile alakalı mıdır? Eğer D bölümündeki önermelere bakarsak üç tane önerme görüyoruz; şimdi sonuç ile alakalı olup olmadığını kontrol edebiliriz: Önerme D1’de diyor ki: “Öne eğilmek, ayak parmaklarımıza dokunma arayışıyla doğal lumbar kıvrımı tersine çevirmek, omurgamızın tasarımının bütünlüğüne saygı göstermiyor.” Öne eğilmek elbette omurganın arkası boyunca bir esneme yaratır, dolayısıyla bu önerme, sonuç ile alakalı görünüyor. ( Daha sonra bunun yeterli ve kabul edilebilir olup olmadığını göreceğiz). Önerme D2’de diyor ki: “Öne eğilmek sakral açıya çok fazla tork yükler”. “sakral açıya” (açıklanmayan bir terim görüyoruz) tork yüklemek, omurgayı esnetmek ile aynı şey değildir dolayısıyla D2 önermesi, varılan sonuç ile alakalı değildir. Önerme D3: “Öne eğilmek omurgadaki kıvrım güçlerine zarar verir ve kalça ekleminin şoku absorbe etmesi ve kalça stabilizasyonu gerekir.”

Bu önerme de sıkıntılı çünkü “zarar vermenin” ne anlama geldiğini anlatmıyor ve “kıvrım güçlerinin” ne olduğunu da bilmiyoruz. Dolayısıyla D3 önermesinin sonuçla alakalı olup olmadığını tespit etmek çok zor: Bu önermenin ne anlama geldiğini iyice anlamadan önce önermenin konu dışılığıyla ilgili yargıda bulunmayı askıya alıyoruz. D3 aynı zamanda öne eğilmenin kalçamızdaki etkilerinden de söz ediyor ki bunun da omurayı esnetmemek gerektiğiyle ilgili sonuç ile bir ilgisi yok. Eğer sunulan önermeler erişilen sonuca yön vermiyorsa, konu dışılık hatası var demektir. Omurgamızı esnetmeye gerek olmadığı sonucunu destekleyen önermelerden en azından bir tanesi hatta belki iki ya da üç tanesi konu dışı.

Bir sonraki yazımızda Michaelle Edward’’ın argümanlarını analiz etmeye devam edeceğiz ve önermeleri sonucu desteklemek için yeterli mi buna bakacağız.

Önermeler ve Sonuçlar İtibarıyla Michaelle Edward’’ın Argümanları:

Önermeler: A

  1. Kadın olmak, kalça protezi ameliyatına girme ihtimalinizi artırır.
  2. Kadınların ligamentleri erkeklerinkine oranla daha gevşektir.
  3. Fazla esnek olmak , zayıf kas stabilizasyonu kalça ekleminde bozulmaya yol açar.
  4. Kalça eklemlerinin fonksiyonlarını korumak için, lumbar ve kalça eklemlerinin güçlü ve sıkı ligamentleri olması gerekir.

Sonuçlar: A

  1. Kalçayı stabilize etmek için, tüm kadınlar güçlendirici egzersizler yapmalıdır.
  2. Yoga derslerinde tüm kadınlar, kalça açıcı hareketleri yaparken dikkatli olmalıdır.
  3. Gereğinden fazla esnek olmak, kalça ekleminizin ömrünü kısaltır.

Önermeler: B

  1. Bir çok kişi, ligamentlerini çok fazla esnetiyor.
  2. Bu insanlar eklemlerine verdikleri zararın ortaya çıkmasının uzun yıllar alabileceğinin farkında değiller.
  3. Bir sandalyede kötü bir şekilde oturduğunuzda, sakral platformunuzu düzleştiriyorsunuz ve sakrumunuzu pelvis ve femura bağlayan ligamentleri gereğinden fazla esnetiyorsunuz.
  4. 5 dakika boyunca Çocuk Pozu (Balasana) yaptığınızda, sakral platformunuzu düzleştiriyorsunuz ve sakrumunuzu pelvis ve femura bağlayan ligamentleri gereğinden fazla esnetiyorsunuz.
  5. Uzun ligamentler, pelvisin omurga ve bacak ile olan bağlantı noktalarını dinamiklerini destabilize ediyor.

Sonuçlar: B

  1. Ligamentlerin uzaması iyi değildir.
  2. Uzun ligamentler Sakroiliyak eklem ya da kasık ağrılarına yol açar.

Önermeler: C

  1. Yoga ve esneme egzersizleri yapan bir çok insan kronik Sakroiliyak eklem ağrısı yaşıyor.
  2. Bu insanlar ağrıyı durdurmak için öne eğilmeye devam ediyorlar.
  3. Öne eğilme pozları vücudun ön tarafında kısalmaya yol açabilir ve sırt ekstansörlerinde aşırı zorlanma ve esnemeye yol açabilir.
  4. Bir çoğumuz sandalye üzerinde çok fazla zaman geçirdiğimiz için öne doğru çekiliyoruz ve kısalıyoruz.

Sonuçlar: C

  1. Vücudumuzun arka tarafı zorlanıyor ve gereğinden fazla esnetiliyor.
  2. Vücudun arka kısmının kısa ve güçlü olması gerekiyor esnemesi değil.

Önermeler: D

  1. Öne eğilmek, ayak parmaklarımıza dokunma arayışıyla doğal lumbar kıvrımı tersine çevirmek, omurgamızın tasarımının bütünlüğüne saygı göstermiyor.
  2. Öne eğilmek sakral açıya çok fazla tork yükler.
  3. Öne eğilmek omurgadaki kıvrım(kifoz) güçlerine zarar verir ve kalça ekleminin şoku absorbe etmesi ve kalça stabilizasyonu gerekir.

Sonuçlar: D

  1. Lumbar kıvrım olmasaydı dümdüz görünen bir kalçamız olurdu.
  2. Lumbar kıvrım olmasaydı, sıklıkla kronik bel ağrısı diz ve boyun ağrısı yaşardık.
  3. Omurganızı esnetmeye gerek yoktur.
  4. Dikey spinal ligamentlerimiz kambur durduğumuzda ya da yoga yaptığımızda ya da spinal fleksiyon güçlerini extansiyon ve stabilizasyonun ötesine geçecek şekilde kullanan fitness pozları yaptığımızda, gereğinden fazla esner.

Önermeler: E

  1. Ligamentleri yılalrca sürekli çekiştirmek, vücudumuzu bir arada tutan güçleri zayıflatır.
  2. Ligamentlerin gevşemesi, başın öne düşmesi gibi ciddi duruş bozukluklarına,  kronik kalça sırt ve diz ağrısı, yavaşlayan sindirim ve eliminasyon ve hatta zayıflayan bir bağışıklık sistemi ne yol açabilir.

Sonuçlar: E

  1. Eğer yürürken hassasiyetiniz varsa, Parivritta Trikonasana veya Savaşçı pozlarını yaparken keskin bir acı duyuyorsanız bu, kalçanızda destabilizasyon başladığına ve kalça protezi ameliyatı geçireceğinize işarettir.

Önermeler: F

  1. Lady Gaga kalça ağrısından ötürü bir konser turnesini iptal etti ve ameliyat olması gerekti.
  2. Lady Gaga Bikram Yoga yapıyor (Hot Yoga)
  3. Yoga onun sakatlanmasını önlemedi.
  4. Bir çok başka ünlü yogacı da kalça protezi ameliyatı geçirdi.

Sonuçlar: F

  1. Zayıf yoga pozu biyomekanikleri bu eklem destabilizasyonlarına yol açtı.
  2. Bu tecrübelerden ders almıyoruz.

Önermeler: G

  1. Yürümeye yeni başlayan çocuklar dizlerini ve kalçalarını büker kalça kaslarını devreye sokar ve öne eğilirken omurgalarını kamburlaştırırlar.
  2. Yogada dizleri düz tuttuğumuz zaman, omurgayı öne eğilmek için fleksiyona sokmaktan ziyade doğal tasarım güçlerimizi eziyoruz.
  3. Dizleri kıvırmadan yürümek rahatsız edicidir.
  4. Dizlerinizi hiç bükemiyor olsaydınız, hayatınız berbat olurdu.

Sonuçlar: G

  1. Dizleri sürekli düz tutmak eklemlerimizin ömrünü uzatmaya katkı sağlamıyor.

Önermeler: H

  1. Öne eğilip bacaklarınızı yavaşça düzelttiğinizde, bunu kalça ekleminizde hissedeceksiniz.

Sonuç: H

  1. Omurga ve kalçalarınızdaki ligament stabilize edici güçleri esnetmek anatomik olarak mantıklı değil.

Önerme: I

  1. Kalçalarınızı ve kalça kaslarınızı güçlendirmek için geç değil.

Sonuç: I

  1. Herhangi bir yoga pozunu statik bir pozda serbest bırakarak yerine güç ve devinim ile çalışmak, kalça ve femur bağlantı ekleminize fayda sağlar.

Önermeler: J

  1. Natürel bir omurga pozisyonundayken derin nefesler kullanarak postüral kaslarınızı güçlendirmek extansiyon ve expansiyon güçlerinizi uyandırabilir.
  2. Bu kemiklerinizin rahata süzülmesine yardım eder.
  3. Öne eğilmelerde dizlerinizi kıvırmak, pelvisi stabilize etmeye yardım eden gluteus veya kalça kaslarınızı devreye sokar.
  4. Bu da fonksiyonel biyomekaniğe ve güçlü stabilizasyona katkı sağlar.

Sonuçlar: J

  1. Vücudunuz sağlıklı şekilde çalışmaya başladığında ligamentleriniz doğal uzunluklarına geri döner.
  2. Bu dak alça ekleminizi koroyacak ve siyatik sinirinizi yırtılmalardan koruyacaktır.

Önermeler: K

  1. Sağlıklı hizalanmanın anahtarı nefeslerinizle uyumlu olmaktır.
  2. Nefes dinamikleri bir pozun sizin natürel hizalanmanıza katkı sağlayıp sağlamadığını kontrol etmenin en iyi aracıdır.

Sonuç: K

  1. Bir pozda derin nefes alamıyorsanız, o zaman bu poz sizin vücudunuzun  dışsal kuvvetlerini aktive ediyordur ki bunlar vücudun natürel ve esas merkezi hareketlerini ve  altyapılarını devreden çıkartır.

Önermeler: L

  1. Derin nefes almak diyaframınızı lumbar omurlara ve femura bağlayan Psoas kasınızı devreye sokar.
  2. Sandalyelerde oturmak psoas kasını kısaltır.
  3. Dizleri düz tutarak öne eğilmeler psoası kısaltır.
  4. Psoas, omurganın disklerine bağlanan tek kas grubudur.
  5. Bir çok kişide iç kasık kısadır.
  6. Bir çok insanda psoas kısa ve sıkıdır.
  7. Kısalmış bir psoas kalçanın dengesine olumsuz etki eder.

Sonuçlar: L

  1. Sandalyede oturmak fıtığa yol açar.
  2. Dizleri düz tutarak öne eğilmeler fıtığa yol açabilir.
  3. Sandalyede oturmak ve dizler kıvrıkken öne eğilmek muhtemelen kalça soketinde kompresyona yol açar ve eklemde bozulmaya yol açar.

Önerme: M

  1. Core Connector adındaki poz psoas/diyafram bağlantısını çabucak aktive eder.

Sonuç: M

  1. Core Connector pozu psoastaki dengeyi yerine getirir.
  2. Psoası dengelemek kronik sırt ağrısını kesebilir ve omurgayı stabilize edip bütün vücutta bir denge yaratabilir.

Kapsayıcı Önermeler: N

  1. Yoga yapanlar çoğunlukla sakatlanacaklar.
  2. Spinal ligamentler, omurgamızı C şekline getiren pozlar yaptığımız zamanlarda anatomik fonksiyonlarının çok ötesinde bir şekilde esnetiliyorlar.
  3. Omurgamızın C şeklini alması bir yaşlılık belasıdır.
  4. İnsan vücudu kıvrımlar ve spirallerden oluşur.

Kapsayıcı Sonuçlar: N

  1. Postürümüz natürel şekilde hizalandığı zaman insan vücudu esnek kalır.
  2. Vücudun bazı bölümlerindeki gerilimleri rahatlatmak için yoğun esneme hareketlerine gerek yoktur.
  3. En önemli şey doğuştan getirdiğimiz postüral modellerimizi hatırlamak ve omurga ve eklemlerimizin natürel bütünlüğünü korumaktır.
Dipnotlar:
  1. Bu makale 2 Kasım 2013’te New York Times gazetesinde  William Broad tarafından  Women’s Flexibility is a Liability (in Yoga). başlığıyla yayınlandığında ortaya çıkmıştı ve Paul Grilley 6 Kasım 2013’te Teachasana‘da bu makalenin bir analizini yazmıştı.
  2. Logical Self-Defense, Johnson ve Blair, sayfa 12.

Devamı Bölüm 2 ve Bölüm 3’te.

*Bu sitedeki tüm çeviriler, Yoga Türkçe yazarına aittir.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s